21.4

स्वभ्यक्तं स्नेहसंयुक्तैः शंकराद्यैः पुनः पुनः

svabhyaktaṃ snehasaṃyuktaiḥ śaṃkarādyaiḥ punaḥ punaḥ

21.4.2

स्नेहाक्तं स्विन्नम् अङ्गं तु वक्रं स्तब्धं सवेदनम्

snehāktaṃ svinnam aṅgaṃ tu vakraṃ stabdhaṃ savedanam

21.5

यथेष्टम् आनामयितुं सुखम् एव हि शक्यते

yatheṣṭam ānāmayituṃ sukham eva hi śakyate

21.5.2

शुष्काण्यपि हि काष्ठानि स्नेहस्वेदोपपादनैः

śuṣkāṇyapi hi kāṣṭhāni snehasvedopapādanaiḥ

21.6

शक्यं कर्मण्यतां नेतुं किमु गात्राणि जीवताम्

śakyaṃ karmaṇyatāṃ netuṃ kimu gātrāṇi jīvatām

21.6.2

हर्षतोदरुगायामशोफस्तम्भग्रहादयः

harṣatodarugāyāmaśophastambhagrahādayaḥ

21.7

स्विन्नस्याशु प्रशाम्यन्ति मार्दवं चोपजायते

svinnasyāśu praśāmyanti mārdavaṃ copajāyate

21.7.2

स्नेहश्च धातून् संशुष्कान् पुष्णात्याशूपयोजितः

snehaśca dhātūn saṃśuṣkān puṣṇātyāśūpayojitaḥ

21.8

बलम् अग्निबलं पुष्टिं प्राणांश्चास्याभिवर्धयेत्

balam agnibalaṃ puṣṭiṃ prāṇāṃścāsyābhivardhayet

21.8.2

असकृत् तं पुनः स्नेहैः स्वेदैश्च प्रतिपादयेत्

asakṛt taṃ punaḥ snehaiḥ svedaiśca pratipādayet

21.9

तथा स्नेहमृदौ कोष्ठे न तिष्ठन्त्यनिलामयाः

tathā snehamṛdau koṣṭhe na tiṣṭhantyanilāmayāḥ

21.9.2

यद्येतेन सदोषत्वात् कर्मणा न प्रशाम्यति

yadyetena sadoṣatvāt karmaṇā na praśāmyati

21.10

मृदुभिः स्नेहसंयुक्तैर् भेषजैस् तं विशोधयेत्

mṛdubhiḥ snehasaṃyuktair bheṣajais taṃ viśodhayet

21.10.2

घृतं तिल्वकसिद्धं वा सातलासिद्धम् एव वा

ghṛtaṃ tilvakasiddhaṃ vā sātalāsiddham eva vā

21.11

पयसैरण्डतैलं वा पिबेद् दोषहरं शिवम्

payasairaṇḍatailaṃ vā pibed doṣaharaṃ śivam

21.11.2

स्निग्धाम्ललवणोष्णाद्यैराहारैर् हि मलश्चितः

snigdhāmlalavaṇoṣṇādyairāhārair hi malaścitaḥ

21.12

स्रोतो बद्ध्वानिलं रुन्ध्यात् तस्मात् तम् अनुलोमयेत्

sroto baddhvānilaṃ rundhyāt tasmāt tam anulomayet

21.12.2

दुर्बलो यो ऽविरेच्यः स्यात् तं निरूहैरुपाचरेत्

durbalo yo 'virecyaḥ syāt taṃ nirūhairupācaret

21.13

दीपनैः पाचनीयैर् वा भोज्यैर् वा तद्युतैर् नरम्

dīpanaiḥ pācanīyair vā bhojyair vā tadyutair naram

21.13.2

संशुद्धस्योत्थिते चाग्नौ स्नेहस्वेदौ पुनर् हितौ

saṃśuddhasyotthite cāgnau snehasvedau punar hitau

Aṣṭāṅgahṛdayasaṃhitā