1.3.59

यस्तु गुग्गुलुकाभासस्तिक्तको लवणान्वितः

yastu guggulukābhāsastiktako lavaṇānvitaḥ

1.3.59.2

कटुर्विपाके शीतश्च सर्वश्रेष्ठः स चायसः

kaṭurvipāke śītaśca sarvaśreṣṭhaḥ sa cāyasaḥ

1.3.60

गोमूत्रगन्धयः सर्वे सर्वकर्मसु यौगिकाः

gomūtragandhayaḥ sarve sarvakarmasu yaugikāḥ

1.3.60.2

रसायनप्रयोगेषु पश्चिमस्तु विशिष्यते

rasāyanaprayogeṣu paścimastu viśiṣyate

1.3.61

यथाक्रमं वातपित्ते श्लेष्मपित्ते कफे त्रिषु

yathākramaṃ vātapitte śleṣmapitte kaphe triṣu

1.3.61.2

विशेषतः प्रशस्यन्ते मला हेमादिधातुजाः

viśeṣataḥ praśasyante malā hemādidhātujāḥ

1.3.62

शिलाजतुप्रयोगेषु विदाहीनि गुरूणि च

śilājatuprayogeṣu vidāhīni gurūṇi ca

1.3.62.2

वर्जयेत् सर्वकालं तु कुलत्थान्परिवर्जयेत्

varjayet sarvakālaṃ tu kulatthānparivarjayet

1.3.63

ते ह्य् अत्यन्तविरुद्धत्वाद् अश्मनो भेदनाः परम्

te hy atyantaviruddhatvād aśmano bhedanāḥ param

1.3.63.2

लोके दृष्टास्ततस्तेषां प्रयोगः प्रतिषिध्यते

loke dṛṣṭāstatasteṣāṃ prayogaḥ pratiṣidhyate

1.3.64

पयांसि तक्राणि रसाः सयूषास् तोयं समूत्रा विविधाः

payāṃsi takrāṇi rasāḥ sayūṣās toyaṃ samūtrā vividhāḥ

1.3.64.2

आलोडनार्थं गिरिजस्य शस्तास् ते ते प्रयोज्याः प्रसमीक्ष्य कार्यम्

āloḍanārthaṃ girijasya śastās te te prayojyāḥ prasamīkṣya kāryam

1.3.65

न सो ऽस्ति रोगो भुवि साध्यरूपः शिलाह्वयं यं न जयेत् प्रसह्य

na so 'sti rogo bhuvi sādhyarūpaḥ śilāhvayaṃ yaṃ na jayet prasahya

1.3.65.2

तत् कालयोगैर्विधिभिः प्रयुक्तं स्वस्थस्य चोर्जां विपुलां ददाति

tat kālayogairvidhibhiḥ prayuktaṃ svasthasya corjāṃ vipulāṃ dadāti

1.3.66

करप्रचितिके पादे दश षट् च महर्षिणा

karapracitike pāde daśa ṣaṭ ca maharṣiṇā

1.3.66.2

रसायनानां सिद्धानां संयोगाः समुदाहृताः

rasāyanānāṃ siddhānāṃ saṃyogāḥ samudāhṛtāḥ

1.3.67

इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृते चिकित्सास्थाने रसायनाध्याये करप्रचितीयो नाम रसायनपादस्तृतीयः

ityagniveśakṛte tantre carakapratisaṃskṛte cikitsāsthāne rasāyanādhyāye karapracitīyo nāma rasāyanapādastṛtīyaḥ

1.4.1

अथात आयुर्वेदसमुत्थानीयं रसायनपादं व्याख्यास्यामः

athāta āyurvedasamutthānīyaṃ rasāyanapādaṃ vyākhyāsyāmaḥ

1.4.2

इति ह स्माह भगवानात्रेयः

iti ha smāha bhagavānātreyaḥ

1.4.3

ऋषयः खलु कदाचिच्छालीना यायावराश्च ग्राम्यौषध्याहाराः सन्तः साम्पन्निका मन्दचेष्टा नातिकल्याश्च प्रायेण बभूवुः

ṛṣayaḥ khalu kadācicchālīnā yāyāvarāśca grāmyauṣadhyāhārāḥ santaḥ sāmpannikā mandaceṣṭā nātikalyāśca prāyeṇa babhūvuḥ

Carakasaṃhitā