2.54.67

वैशम्पायनः उवाच

vaiśampāyanaḥ uvāca

2.54.68

एतत् श्रुत्वा व्यवसितः निकृतिम् समुपाश्रितः जितम् इति एव शकुनिः युधिष्ठिरम् अभाषत

etat śrutvā vyavasitaḥ nikṛtim samupāśritaḥ jitam iti eva śakuniḥ yudhiṣṭhiram abhāṣata

2.55.1

विदुरः उवाच

viduraḥ uvāca

2.55.2

महा राजैः विजानीहि

mahā rājaiḥ vijānīhi

2.55.3

यत् त्वा वक्ष्यामि तत् शृणु

yat tvā vakṣyāmi tat śṛṇu

2.55.4

मुमूर्षोः औषधम् इव न रोचेत अपि ते श्रुतम्

mumūrṣoḥ auṣadham iva na roceta api te śrutam

2.55.5

यत् वै पुरा जात मात्रः रुराव गोमायु वत् विस्वरम् पाप चेताः दुर्योधनः भारतानाम् कुल घ्नः सः अयम् युक्तः भविता काल हेतुः

yat vai purā jāta mātraḥ rurāva gomāyu vat visvaram pāpa cetāḥ duryodhanaḥ bhāratānām kula ghnaḥ saḥ ayam yuktaḥ bhavitā kāla hetuḥ

2.55.6

गृहे वसन्तम् गोमायुम् त्वम् वै मत्वा न बुध्यसे दुर्योधनस्य रूपेण

gṛhe vasantam gomāyum tvam vai matvā na budhyase duryodhanasya rūpeṇa

2.55.7

शृणु काव्याम् गिरम् मम

śṛṇu kāvyām giram mama

2.55.8

मधु वै माध्विकः लब्ध्वा प्रपातम् न अवबुध्यते

madhu vai mādhvikaḥ labdhvā prapātam na avabudhyate

2.55.9

आरुह्य तम् मज्जति _ पतनम् _ अधिगच्छति

āruhya tam majjati _ patanam _ adhigacchati

2.55.10

सः अयम् मत्तः अक्ष देवेन मधु वत् न परीक्षते

saḥ ayam mattaḥ akṣa devena madhu vat na parīkṣate

2.55.11

प्रपातम् बुध्यते न एव वैरम् कृत्वा महा रथैः

prapātam budhyate na eva vairam kṛtvā mahā rathaiḥ

2.55.12

विदितम् ते महा राजैः राज्सु एव असमञ्जसम्

viditam te mahā rājaiḥ rājsu eva asamañjasam

2.55.13

अन्धकाः यादवाः भोजाः समेताः कंसम् अत्यजन्

andhakāḥ yādavāḥ bhojāḥ sametāḥ kaṃsam atyajan

2.55.14

नियोगात् च हते तस्मिन् कृष्णेन अमित्र घातिना एवम् ते ज्ञातयः सर्वे मोदमानाः शतम् समाः

niyogāt ca hate tasmin kṛṣṇena amitra ghātinā evam te jñātayaḥ sarve modamānāḥ śatam samāḥ

2.55.15

त्वद् नियुक्तः सव्यसाची निगृह्णातु सुयोधनम्

tvad niyuktaḥ savyasācī nigṛhṇātu suyodhanam

2.55.16

निग्रहात् अस्य पापस्य मोदन्ताम् कुरवः सुखम्

nigrahāt asya pāpasya modantām kuravaḥ sukham

2.55.17

काकेन इमान् चित्र बर्हान् शार्दूलान् क्रोष्टुकेन च क्रीणीष्व पाण्डवान् राज्ञ्

kākena imān citra barhān śārdūlān kroṣṭukena ca krīṇīṣva pāṇḍavān rājñ

2.55.18

मा मज्जीः शोक सागरे

mā majjīḥ śoka sāgare