17.39

दुष्टव्रणे यद्विहितं च तैलं तत् सर्वनाडीषु भिषग्विदध्यात्

duṣṭavraṇe yadvihitaṃ ca tailaṃ tat sarvanāḍīṣu bhiṣagvidadhyāt

17.39.2

चूर्णीकृतैर् अथ विमिश्रितमेभिर् एव तैलं प्रयुक्तमचिरेण गतिं निहन्ति

cūrṇīkṛtair atha vimiśritamebhir eva tailaṃ prayuktamacireṇa gatiṃ nihanti

17.40

एष्वेव मूत्रसहितेषु विधाय तैलं तत् साधितं गतिमपोहति सप्तरात्रात्

eṣveva mūtrasahiteṣu vidhāya tailaṃ tat sādhitaṃ gatimapohati saptarātrāt

17.40.2

पिण्डीतकस्य तु वराहविभावितस्य मूलेषु कन्दशकलेषु च

piṇḍītakasya tu varāhavibhāvitasya mūleṣu kandaśakaleṣu ca

17.41

तैलं कृतं गतिमपोहति शीघ्रमेतत् कन्देषु

tailaṃ kṛtaṃ gatimapohati śīghrametat kandeṣu

17.41.2

भल्लातकार्कमरिचैर् लवणोत्तमेन सिद्धं विडङ्गरजनीद्वयचित्रकैश् च

bhallātakārkamaricair lavaṇottamena siddhaṃ viḍaṅgarajanīdvayacitrakaiś ca

17.42

स्यान्मार्कवस्य च रसेन निहन्ति तैलं नाडीं कफानिलकृतामपचीं व्रणांश् च

syānmārkavasya ca rasena nihanti tailaṃ nāḍīṃ kaphānilakṛtāmapacīṃ vraṇāṃś ca

17.42.2

स्तन्ये गते विकृतिमाशु भिषक् तु धात्रीं पीतां घृतं परिणते ऽहनि वामयेत्तु

stanye gate vikṛtimāśu bhiṣak tu dhātrīṃ pītāṃ ghṛtaṃ pariṇate 'hani vāmayettu

17.43

निम्बोदकेन मधुमागधिकायुतेन वान्तागते ऽहनि च मुद्गरसाशना स्यात्

nimbodakena madhumāgadhikāyutena vāntāgate 'hani ca mudgarasāśanā syāt

17.43.2

एवं त्र्यहं चतुरहं षडहं वमेद्वा सर्पिः पिबेत्त्रिफलया सह संयुतं वा

evaṃ tryahaṃ caturahaṃ ṣaḍahaṃ vamedvā sarpiḥ pibettriphalayā saha saṃyutaṃ vā

17.44

भार्गीं पिबेत्तु पयसः परिशोधनार्थमारग्वधादिषु वरं मधुना कषायम्

bhārgīṃ pibettu payasaḥ pariśodhanārthamāragvadhādiṣu varaṃ madhunā kaṣāyam

17.45

सामान्यमेतदुपदिष्टमतो विशेषाद्दोषान् पयोनिपतितान् शमयेद्यथास्वम्

sāmānyametadupadiṣṭamato viśeṣāddoṣān payonipatitān śamayedyathāsvam

17.45.2

रोगं स्तनोत्थितमवेक्ष्य भिषग्विदध्याद्यद्विद्रधावभिहितं बहुशो विधानम्

rogaṃ stanotthitamavekṣya bhiṣagvidadhyādyadvidradhāvabhihitaṃ bahuśo vidhānam

17.46

संपच्यमानम् अपि तं तु विनोपनाहैः सम्भोजनेन खलु पाचयितुं यतेत

saṃpacyamānam api taṃ tu vinopanāhaiḥ sambhojanena khalu pācayituṃ yateta

17.46.2

शीघ्रं स्तनो हि मृदुमांसतयोपनद्धः सर्वं प्रकोथम् उपयात्यवदीर्यते च

śīghraṃ stano hi mṛdumāṃsatayopanaddhaḥ sarvaṃ prakotham upayātyavadīryate ca

17.47

पक्वे तु दुग्धहारिणीः परिहृत्य नाडीः कृष्णं च चूचुकयुगं विदधीत शस्त्रम्

pakve tu dugdhahāriṇīḥ parihṛtya nāḍīḥ kṛṣṇaṃ ca cūcukayugaṃ vidadhīta śastram

17.47.2

आमे विदाहिनि तथैव गते च पाकं धात्र्याः स्तनौ सततम् एव च निर्दुहीत

āme vidāhini tathaiva gate ca pākaṃ dhātryāḥ stanau satatam eva ca nirduhīta

18.1

अथातो ग्रन्थ्यपच्यर्बुदगलगण्डचिकित्सितं व्याख्यास्यामः

athāto granthyapacyarbudagalagaṇḍacikitsitaṃ vyākhyāsyāmaḥ

18.2

यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः

yathovāca bhagavān dhanvantariḥ

18.3

ग्रन्थिष्वथामेषु भिषग्विदध्याच्छोफक्रियां विस्तरशो विधिज्ञः

granthiṣvathāmeṣu bhiṣagvidadhyācchophakriyāṃ vistaraśo vidhijñaḥ

Suśrutasaṃhitā